Badania, które trzeba zrobić przed ciążą i w ciąży

dodany: autor: Agata Cygan-Kukla Komentarze 0
wizyta u lekarza

O tym, że w czasie ciąży konieczne jest zrobienie licznych badań, wie z pewnością każda kobieta. O tym jednak, że badania istotne dla rozwoju płodu trzeba robić także przed zajściem w ciążę, zdaje sobie sprawę – co najwyżej garstka.

Często dla kobiety planującej ciążę pierwszym badaniem od dłuższego czasu okazuje się być  – test ciążowy. To on poprzedza badaniowy „maraton”, na który musi być przygotowana każda kobieta spodziewająca się dziecka. Tymczasem test ten powinien być zwieńczeniem licznych badań potwierdzających, że organizm kobiety jest w pełni gotowy na pojawienie się dziecka.

Jakie badania wykonujemy przed ciążą?

Oczywiście wiele kobiet planujących dziecko systematycznie odwiedza ginekologa, dzięki czemu regularnie wykonują badanie USG czy cytologię. Niestety, nie wszystkie dzielą się ze swoim lekarzem planami dotyczącymi powiększenia rodziny – chyba, że pojawiają się na tym polu jakieś problemy, np. konieczność uregulowania cyklu. W przeciwnym razie – kiedy cykle są regularne, a jajniki pracują jak trzeba, kobieta informuje lekarza dopiero o tym, że test ciążowy sugeruje zapłodnienie. Tymczasem organizm do zapłodnienia należy przygotować! Nie tylko dla dobra samej kobiety, ale i jej dziecka, dla którego niektóre schorzenia mamy mogą okazać się niezwykle groźne.

Niestety, nie ma jasno określonej listy badań, które powinna wykonać kobieta planująca ciążę. Co niektóre decydują się na morfologię czy badanie moczu, coraz większa jest też świadomość tego, że przed zajściem w ciążę konieczne jest zadbanie o stan zębów i wyleczenie wszelkich ubytków. Te kobiety, w których rodzinie pojawiły się jakieś problemy z tarczycą, sprawdzają jeszcze poziom TSH – objawy niedomagającej tarczycy można przegapić, ponieważ początkowe dolegliwości są łudząco podobne do tych, wywołanych zwykłym zmęczeniem, przeciążeniem czy stresem. Na to badanie najczęściej jednak decydują się te panie, których bliskie lub znajome miały w ciąży problemy ze wspomnianym hormonem. I to by było na tyle. Na sprawdzenie, czy organizm na pewno jest gotowy na ciążę, decydujemy się zwykle dopiero po kilku tygodniach od zapłodnienia. Wtedy, kiedy jest już za późno na zapobiegnięcie wielu niebezpieczeństwom.

Płonąca pochodnia

Światło na kwestię badań, koniecznych do wykonania przed zajściem w ciążę, rzuca nam pojęcie TORCH (i to dosłownie, bo w przełożeniu na angielski słowo oznacza pochodnię). To akronim utworzony z pierwszych liter kilku jednostek chorobowych: T jak toksoplazmoza, O jak Other (inne, np. kiła, HIV), R jak Różyczka i Ch jak Chlamydia (bądź  Cytomegalia i Herpes, czyli wirus opryszczki). Schorzenia te mogą przebiegać w dość podobny sposób i wszystkie mogą skutkować ciężkim uszkodzeniem płodu (zarówno wady strukturalne, jak i opóźnienie rozwoju umysłowego). Dlaczego tak ważne jest, by badania przeprowadzić jeszcze przed zapłodnieniem? Ponieważ niektórych z nich w czasie ciąży nie można leczyć – wówczas pozostaje nam jedynie diagnostyka noworodka i nadzieja, że infekcja nie wywołała u niego żadnych niepożądanych zmian. Rzućmy więc nieco więcej światła na wymienione wyżej schorzenia:

                Toksoplazmoza

Toksoplazmoza to schorzenie wywoływane przez pierwotniaki Toxoplasma gondii. Mimo, że chorować mogą zarówno ludzie, jak i zwierzęta, statystyki pokazują, że zakażenie toksoplazmozą to jedno z najczęściej występujących zakażeń pasożytniczych u człowieka. Warto oczywiście podkreślić, że nie wszyscy zakażeni chorują – wiele osób jest po prostu nieświadomymi nosicielami pasożyta. I o tę właśnie świadomość chodzi – każda kobieta planująca dziecko powinna wiedzieć, czy nie jest przypadkiem nosicielką. Więcej na temat tego, czym jest toksoplazmoza i dlaczego może być groźna w czasie ciąży, przeczytacie tutaj.

                Różyczka

Różyczka – mimo swej niewinnie brzmiącej nazwy – wymieniana jest jako jedna z najczęstszych przyczyn poronień. Oprócz tego, że istotnie zwiększa ryzyko utraty ciąży, może też prowadzić do uszkodzenia u dziecka słuchu i wzroku, deformacji kości oraz wad serca. Warto wiedzieć, że istnieje szczepionka, chroniąca przed tą chorobą. By była skuteczna trzeba jednak podać ją najpóźniej trzy miesiące przed zapłodnieniem – dlatego właśnie tak ważne jest, by zrobić badanie na obecność przeciwciał dużo wcześniej. Na szczęście od 1988 roku istnieje obowiązek szczepienia przeciwko różyczce wszystkich dziewczynek w 13. roku życia – tym samym panie urodzone po tym czasie mają pewność, że uzyskały odporność na groźnego wirusa.

                Chlamydia

Pod nazwą Chlamydia czai się rodzaj bakterii, z których najpopularniejszą stanowi Chlamydia trachomatis. Może być ona odpowiedzialna za poważne stany zapalne narządów rodnych, jak chociażby zapalenie cewki moczowej, zapalenie błony śluzowej macicy i szyjki macicy, nadżerka czy cysty. Równie dobrze jednak, infekcja może nie dawać objawów, a tym samym – być groźna zarówno dla rozwijającego się dziecka, jak i jego mamy. Może być winna przedwczesnemu pęknięciu pęcherza płodowego, a nawet infekcji błon płodowych i łożyska. To niestety nie wszystkie zagrożenia – wymienia się również takie, jak niska waga urodzeniowa dziecka, zapalenie gałki ocznej i spojówek, zapalenie ucha środkowego czy zapalenie płuc. Niestety, prawdopodobieństwo przeniesienia bakterii na dziecko podczas porodu naturalnego jest ogromne – sięga 80%. Więcej na ten temat przeczytacie tutaj i tutaj.

                Cytomegalia

Dopóki nie dotyka kobiety w ciąży, nie ma się czego bać  – cytomegalia jest chorobą niegroźną dla przeciętnego człowieka. Co innego, jeśli ów człowiek nosi pod sercem drugiego… Cytomegalia u kobiety w ciąży może spowodować poważne wady rozwojowe dziecka, a nawet doprowadzić do jego śmierci. Co ważne, niebezpieczeństwo pojawia się w sytuacji, gdy do zarażenia wirusem dojdzie po raz pierwszy właśnie w czasie trwania ciąży. Istnieje wówczas duże prawdopodobieństwo, że wirus przez łożysko lub w czasie akcji porodowej przedostanie się do organizmu dziecka. W I trymestrze grozi to poronieniem bądź – w przeciwnym wypadku – rozwinięciem się u dziecka poważnej wady układu nerwowego. Zakażenie w II lub III trymestrze grozi przedwczesnym porodem i uszkodzeniem mózgu dziecka. Więcej o tej groźnej chorobie przeczytacie tutaj.

                Opryszczka

Opryszczka nie jest groźna, dopóki zajęte nie zostaną zajęte narządy wewnętrzne. W czasie infekcji pierwotnej wirus może zaatakować płód, a niestety – wewnątrzmaciczne zakażenie płodu w 1/4 przypadków kończy się poronieniem lub porodem przedwczesnym. Nawet jeśli tak się nie stanie, skutki mogą być fatalne – inne możliwe konsekwencje to wady rozwojowe u dziecka z trwałymi zaburzeniami neurologicznymi. Kiedy infekcja dotyczy narządów płciowych, wówczas rośnie wydatnie ryzyko zakażenia noworodka w czasie porodu naturalnego. Więcej na temat opryszczki znajdziecie tutaj.

                Inne

Chodzi w szczególności o badania w kierunku HIV, kiły, HPV  (przeczytacie o nich tutaj czy wirusa B19. Ten ostatni wywołuje tzw. parwowirozę, która  najczęściej dotyka ciężarnych, mających częsty kontakt z małymi dziećmi (np. opiekunki, panie pracujące w żłobkach). O ile dla maluchów choroba nie jest groźna, dla przyszłych mam bardzo – może prowadzić m.in. do aplazji (niewydolności) szpiku  u dziecka i ciężkiej niedokrwistości. Ważnym badaniem jest także ocena PH pochwy, które to badanie pozwala zdiagnozować infekcję BV (waginoza bakteryjna).

Planując ciążę, warto powiedzieć o tym swojemu ginekologowi. Nawet, jeśli mamy zamiar zacząć działania w tym kierunku dopiero za 3-4 miesiące. Nie bójmy się „zapeszać” – o pechu możemy mówić co najwyżej w momencie, kiedy zajdziemy w ciążę bez wcześniejszego wykonania wspomnianych wyżej badań.

Twoja ocena: 12345
Loading...Loading...

Pozostałe artykuły w kategorii: ABC płodności

zobacz wszystkie artykuły w tej kategorii

Nikt jeszcze nie skomentował artykułu. Bądź pierwszy!

Serwis Staraniowy.pl ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Zamieszczone tu materiały w żadnej mierze nie zastępują profesjonalnej porady medycznej. Przed zastosowaniem się do treści medycznych znajdujących się w naszym serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Pomóż nam rozwinąć portal Wyraź opinię, zasugeruj poprawki